Logo
English
۱۸ فروردین ۱۳۹۷

چرا زمین به‌سرعت در حال گرم شدن است

دسته بندی : طبیعت / مطالب

چرا زمین به‌سرعت در حال گرم شدن است

کوه‌های یخی در حال آب شدن هستند و ارتفاع آب سطح اقیانوس‌ها دائماً در حال افزایش است. جنگل‌های ابری در حال نابود شدن هستند و طبیعت وحشی مختل شده است.

در قرن گذشته انسان‌ها به منابع جدیدی از انرژی دست‌پیدا کردند اما برای رسیدن به این منابع باید سوخت‌های فسیلی سوزانده شود و این امر تولید گازهای خطرناکی را به دنبال داشت که اکنون در اتمسفر زمین گیر کرده‌‌اند و گرمایش کره‌زمین را به دنبال دارد.

این فرایند که در مجامع علمی به آن تجمع گازهای گلخانه‌ای گفته می‌شود، نسبت به ۶۵۰ سال گذشته بیشتر شده است و در نتیجه گرمایش بیشتر زمین را شاهد هستیم.

گرمایش زمین تأثیر مهمی در تغییر الگوهای جوی دارد و در قسمت‌های مختلف زمین شاهد تأثیرات مختلف این فرایند ناخوشایند هستیم. همان‌گونه که حتماً به‌خوبی می‌دانید کره زمین هر روز می‌چرخد و گرما و بخار ایجاد‌شده روی سطح اقیانوس‌ها از یک مکان به مکان دیگر منتقل می‌شود. این تغییرات جوی زندگی و حیات را برای تمامی موجودات زنده در کره زمین فراهم می‌کند.

با‌این‌حساب این پرسش پیش می‌آید که برای کاهش فرآیند گرمایش جهانی چه کاری باید انجام دهیم؟ چه رویکردی را باید در مقابل آثار خطرناکی که گرمایش کره‌زمین به دنبال داشته در پیش بگیریم؟

برای پاسخ دادن به این پرسش‌ها باید ببینیم چرا زمین به‌سرعت در حال گرم شدن است.

زمین به‌سرعت در حال گرم شدن است

اثر گلخانه‌ای

انباشته شدن و گیر کردن گازهای خطرناک در جو زمین را «اثر گلخانه‌ای» می‌گویند. این گازها مانعی برای ورود پرتوهای خورشید به داخل جو زمین ایجاد نمی‌کنند اما جلوی خروج گرما را از زمین می‌گیرند، این فرآیند از‌آنجایی‌که شباهت زیادی با جمع‌شدن گرما در زیر شیشه گلخانه‌ها دارد به اثر گلخانه‌ای معروف شده است.

به‌این‌ترتیب ابتدا نور خورشید وارد سطح زمین می‌شود، سپس به‌صورت گرما به جو زمین بازتاب داده خواهد شد. اما در اتمسفر، گازهای گلخانه‌ای جلوی خروج حرارت را می‌گیرند. با‌این‌حساب با یک حساب سرانگشتی می‌توان گفت به هر اندازه‌ای که گازهای گلخانه‌ای در جو زمین تجمع بیشتری داشته باشد به همان اندازه گرما در کره‌زمین گیر می‌کند و شاهد گرمایش جهانی خواهیم بود.

دانشمندان از سال ۱۸۲۴ با اثر گلخانه‌ای آشنا شدند، در آن زمان جوزِف فوریِر (Joseph Fourier)، محاسبه کرد که اگر اتمسفر زمین نبود، اکنون این کره‌ خاکی عمر زیاد‌تری داشت. اثر گلخانه‌ای دقیقاً‌ همان‌چیزی است که شرایط آب‌و‌هوایی مساعدی را برای حیات در کره زمین فراهم کرده است.

بدون اثر گلخانه‌ای، درجه حرارت زمین به‌صورت میانگین چیزی حدود ۱۵ درجه سردتر بود. در سال ۱۸۹۵، سِوانته آرهِنیوس (Svante Arrhenius)، دانشمند سوئدی، کشف کرد که انسان‌ با تولید گاز دی‌اکسید کربن روی اثر گلخانه‌ای تأثیر می‌گذارد. در نتیجه شاهد تحقیقات ۱۰۰ ساله‌ای بر روی شرایط جوی‌ زمین بودیم، این تحقیقات دید کامل‌تری درخصوص گرمایش جهانی ایجاد کرده است.

میزان گازهای گلخانه‌ای در طول تاریخ زمین افزایش و کاهش داشته است، اما در چند هزار سال اخیر دائماً گازهای گلخانه‌ای در حال تجمع‌ بیشتری در اتمسفر بوده‌اند و در نتیجه گرمایش جهانی نیز افزایش داشته است.

در این بین اخیراً سوزاندن بیشتر سوخت‌های فسیلی در کارخانجات و سایر منابعی که گازهای خطرناک را به جو منتقل می‌کنند باعث شده تا اثر گلخانه‌ای تأثیر بیشتری روی افزایش درجه حرارت کره‌ زمین داشته باشد.

آیا تغییر درجه حرارت کره‌ زمین طبیعی است؟

افزایش درجه حرارت کره‌ زمین و همچنین میزان تراکم گاز دی‌اکسید کربن به‌عنوان یکی از اصلی‌ترین عوامل گرمایش جهانی در چرخه‌‌های زمانی صد ساله و هزار ساله متفاوت بوده است، تغییر قرار گرفتن کره زمین در مدار خورشید نیز از‌بین‌رفتن عصر یخی را به دنبال داشته است.

از طرف دیگر هزاران سال است که گازهای تجمع یافته در اثر گلخانه‌ای به‌صورت طبیعی جذب شده‌‌اند و در نتیجه درجه حرارت کره‌ زمین ثبات نسبی داشته است. این ثبات باعث حضور تمدن‌های مختلف و گسترش قلمرو انسان‌ها در کره‌ زمین شده است.

در این بین انفجار کوه‌های آتشفشان را نیز یکی دیگر از عواملی می‌‌توان نام برد که به میزان کمی در افزایش دمای کره‌زمین تأثیر دارد. اما این فرایند ماندگاری زیادی ندارد و در بیشتر موارد تنها چند سال طول دوام دارد، سایر پدیده‌ها مانند پدیدۀ ال‌نینو نیز به‌میزان کمی در بازه‌های زمانی بسیار کوتاه مدت افزایش درجه حرارت کره‌ زمین را به دنبال دارد.

اما پس از انقلاب صنعتی، میزان دی‌‌اکسید کربن موجود در اتمسفر به مقدار یک‌سوم بیشتر شده است. تغییرات در تراکم گاز دی‌اکسید کربن در اتمسفر با این ابعاد به‌صورت معمول باید هزاران سال به طول بینجامد اما همان‌‌گونه که توضیح داده شد، چنین فرایندی را تنها در عرض چند دهه شاهد هستیم.

چرا باید نگران گرمایش جهانی باشیم؟

افزایش تراکم سریع گازهای گلخانه‌ای در جو زمین از آن جهت مشکل است که بعضی از گونه‌های جانوری به این سرعت نمی‌توانند با سرعت گرم شدن هوا سازگاری پیدا کنند. از‌طرف‌دیگر شرایط جدید و غیرقابل‌پیش‌بینی هوا که گرمایش جهانی به‌دنبال دارد تمامی گونه‌های جانوری را به چالش می‌کشد.

همان‌گونه که اشاره شد درجه حرارت زمین در قرن‌های مختلف دائم در حال تغییر بوده و گرم و سرد شده است. از زمان عصر‌یخی تاکنون درجه حرارت زمین چیزی معادل ۹ درجه سانتیگراد افزایش داشته است و از‌آنجایی‌که این تغییر درجه حرارت به‌کندی و در عرض چندین هزار سال انجام شده مشکلی را به دنبال نداشته است.

اما افزایش ناگهانی و نسبتاً‌ سریع درجه حرارت به دلیل تراکم گازهای گلخانه‌ای باعث شده تا لایه‌های یخی که سطح زمین را از سرد نگه می‌دارند، مانند لایه‌های عظیم یخ گرینلند و قطب جنوب، با سرعت بیشتری آب شوند. این آب، بالا آمدن سطح دریاها را به دنبال دارد.

از‌طرف‌دیگر افزایش جیوه هم می‌تواند تغییرات جوی نامتعادلی را به دنبال داشته باشد، طوفان‌های شدید و باران‌های سیل‌آسا و خشک‌سالی‌های طولانی را می‌توان از مواری دانست که با تغییرات شدید آب‌و‌هوا ایجاد می‌شود. چنین مواردی کشاورزی و محیط‌زیست را تهدید می‌کند.

 

 

 

منبع https://www.nationalgeographic.com/




مطالب پر بازدید
    مطالب مرتبط

    Copyright © 2015 Datees. All rights reserved